Nội dung chính
Hội nghị ADGMIN 6 đánh dấu bước ngoặt quan trọng khi ASEAN chuyển từ “kết nối hạ tầng” sang “kết nối trí tuệ” để xây dựng một cộng đồng số thông minh và sáng tạo.
Bước chuyển từ “kết nối hạ tầng” sang “kết nối trí tuệ”
Vào ngày 15/01/2026 tại Hà Nội, Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN (ADGMIN) lần thứ 6 diễn ra dưới sự chủ trì của Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng. Chủ đề “ASEAN Thích ứng: Từ kết nối hạ tầng đến kết nối trí tuệ” phản ánh sự thay đổi căn bản trong cách tiếp cận hợp tác số của khu vực.
Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh rằng ASEAN đang chuyển dịch từ việc mở rộng hạ tầng kỹ thuật sang khai thác dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI) và các giá trị số để nâng cao năng lực quản trị, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và cải thiện chất lượng cuộc sống. Lần đầu tiên, Timor‑Leste tham dự với tư cách thành viên đầy đủ của ADGMIN.
Lịch sử 25 năm và tầm nhìn chiến lược 2045
Kể từ năm 2001 (khi còn là Hội nghị TELMIN), cơ chế hợp tác đã tiến hóa từ viễn thông sang chuyển đổi số toàn diện từ 2019. Tại ADGMIN 6, các Bộ trưởng ASEAN rà soát Kế hoạch Tổng thể Số ASEAN 2025 và thảo luận các thách thức mới để xây dựng kế hoạch tổng thể cho tương lai.
Mục tiêu cuối cùng là tạo ra một Cộng đồng ASEAN số kết nối, đổi mới sáng tạo, an toàn, tin cậy và bao trùm, góp phần hiện thực hóa Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.
Ba định hướng hợp tác trọng tâm của Việt Nam
Thứ trưởng Thường trực Bộ KH&CN Vũ Hải Quân đề xuất ba giải pháp chiến lược để biến “kết nối trí tuệ” thành sức mạnh chung:
- Kết nối năng lực: Tăng cường chia sẻ dữ liệu, khả năng tương tác và hỗ trợ lẫn nhau giữa các thành viên ASEAN.
- AI thiết thực và phù hợp: Ứng dụng dữ liệu và ngôn ngữ khu vực để hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, nông dân và khu vực công.
- Quản trị thích ứng: Thử nghiệm chính sách linh hoạt, tôn trọng đa dạng quốc gia và đầu tư vào nguồn nhân lực kỹ năng số.
Kinh nghiệm thực tiễn từ nội lực Việt Nam
Việt Nam chia sẻ hành trình chuyển đổi từ các giải pháp số rời rạc sang nền tảng dùng chung, đồng thời hoàn thiện khung pháp lý cho kỷ nguyên số bao gồm Luật Khoa học và Công nghệ, Đổi mới sáng tạo, Trí tuệ nhân tạo, Chuyển đổi số và Dữ liệu.
Mô hình quản trị đề xuất là sự kết hợp giữa quy định rõ ràng và tính linh hoạt, tạo môi trường hợp tác chặt chẽ giữa Chính phủ, doanh nghiệp và các viện nghiên cứu.
Cam kết vì một tương lai số không ai bị bỏ lại phía sau
ADGMIN 6 khẳng định quyết tâm chính trị của ASEAN trong việc thu hẹp khoảng cách số, đảm bảo công nghệ phục vụ mọi tầng lớp nhân dân. Các cam kết sẽ xây dựng nền tảng thể chế và hạ tầng liên kết thông suốt, giúp doanh nghiệp – đặc biệt là SME và startup – tham gia sâu vào chuỗi giá trị số toàn cầu.
Đại biểu kỳ vọng rằng sự đoàn kết và năng động sẽ đưa ASEAN trở thành người tiên phong trong quản trị công nghệ mới, xây dựng môi trường số an toàn, đáng tin cậy cho toàn khu vực.
Nam Phong