Nội dung chính
Chuẩn bị đợt xả nước thủy điện cho vụ xuân 2026
Chỉ còn hơn một ngày, các hồ thủy điện thượng nguồn sẽ mở đợt xả nước đầu tiên, mở ra cơ hội bảo đảm nguồn nước cho vụ lúa xuân 2026.
Tiến độ chuẩn bị trên các công trình thủy lợi đầu mối Hà Nội
Trên các công trình thủy lợi đầu mối của Hà Nội, công tác nạo vét lòng dẫn, kiểm tra thiết bị, vận hành thử trạm bơm đang được đẩy nhanh để sẵn sàng đón và sử dụng hiệu quả từng mét khối nước xả về hạ du.
Bơm sớm, trữ nước để giảm áp lực giữa các đợt xả
Trong những ngày đầu tháng 1, các đơn vị quản lý thủy lợi Hà Nội đang chạy đua với thời gian để hoàn tất công tác tu bổ, sửa chữa trước khi bước vào đợt xả nước đầu tiên. Nổi bật là việc nạo vét cửa dẫn nước, bể hút trạm bơm đầu mối; sửa chữa, bảo dưỡng thiết bị; lắp đặt trạm bơm dã chiến tại các khu vực khó khăn.
Giám đốc Xí nghiệp Thủy lợi Ba Vì, Phan Văn Tân, cho biết: “Kinh nghiệm từ các vụ trước cho thấy, nếu công trình không được chuẩn bị kỹ, nước về mà trạm không hút được thì rất lãng phí. Vì vậy, chúng tôi xác định phải hoàn tất mọi khâu trước giờ xả”.
Trên hệ thống sông Đáy, Chủ tịch Công ty TNHH Một Thành Viên Đầu tư Phát triển Thủy lợi Sông Đáy, Trần Đình Cường, nhấn mạnh việc rà soát toàn bộ trạm bơm, cống lấy nước, đặc biệt là những công trình từng gặp khó khăn khi mực nước xuống thấp.
Chiến lược khai thác nước từ các hồ thủy điện
Ở hệ thống sông Nhuệ, Tổng Giám đốc Nguyễn Huy Hưng (Công ty TNHH Một Thành Viên Đầu tư Phát triển Thủy lợi Sông Nhuệ) đặt mục tiêu tranh thủ tối đa các ngày xả nước để bơm trữ vào kênh mương, đồng thời vận hành linh hoạt các trạm bơm tiếp nguồn, đảm bảo đủ nước cho vụ xuân.
Chủ tịch Công ty TNHH Một Thành Viên Đầu tư Phát triển Thủy lợi Hà Nội, Trần Thanh Toàn, chia sẻ: “Quan điểm xuyên suốt là không chờ nước lên cao mới bơm, mà phải chủ động tranh thủ từng thời điểm thuận lợi trong các đợt xả để bơm trữ, tạo nguồn cho sản xuất, giảm áp lực cho hệ thống ở giai đoạn giãn cách giữa các đợt xả”.
Áp lực không chỉ ở thời điểm nước về
Theo các đơn vị thủy lợi, thách thức lớn còn nằm ở khoảng giãn cách giữa các đợt xả, khi mực nước sông giảm nhanh, khả năng lấy nước của nhiều trạm bơm giảm rõ rệt. Nếu không bơm sớm và trữ đủ trong các ngày xả, nguy cơ thiếu nước cục bộ trong giai đoạn giữa vụ sẽ rất cao.
Đưa nước đến đâu, làm đất và giữ nước đến đó
Vụ xuân 2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội dự kiến gieo trồng 98.945 ha (77.864 ha lúa, 21.080 ha cây màu). Thời vụ gieo mạ từ 20‑1 đến 3‑2, cấy lúa chủ yếu trong tháng 2. Để đáp ứng nhu cầu này, Sở yêu cầu các công ty thủy lợi bám sát lịch lấy nước do Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành, vận hành công trình linh hoạt, bơm sớm và trữ tối đa vào kênh mương, ao hồ, vùng trũng.
Phó Chi cục trưởng Chi cục Thủy lợi và Phòng, chống thiên tai Hà Nội, Đào Quang Khải, nhấn mạnh: “Nguồn nước điều tiết chỉ phát huy hiệu quả khi hệ thống công trình sẵn sàng và việc sử dụng nước được tổ chức khoa học. Các đơn vị phải thực hiện phương châm đưa nước đến đâu, làm đất, giữ nước đến đó, hạn chế tối đa thất thoát trên kênh mương và nội đồng”.
Lịch lấy nước chi tiết cho vụ xuân
Lịch lấy nước phục vụ gieo cấy lúa vụ xuân 2026 tại khu vực trung du và đồng bằng Bắc Bộ được tổ chức trong 2 đợt, tổng cộng 12 ngày:
- Đợt 1: 0h ngày 16‑1 – 24h ngày 20‑1 (mực nước dự kiến không thấp hơn 1,6 m tại Trạm thủy văn Hà Nội).
- Đợt 2: 0h ngày 29‑1 – 24h ngày 4‑2 (mực nước dự kiến 1,7‑1,9 m).
Trong thời gian này, các trạm bơm dã chiến như Trung Hà, Sơn Đà và các công trình dọc sông Đáy, sông Nhuệ sẽ hoạt động liên tục, đảm bảo cung cấp nước kịp thời cho ruộng đồng.
Kết luận: Việc chuẩn bị kỹ lưỡng, bơm sớm và trữ nước tối đa không chỉ bảo vệ vụ xuân 2026 đúng thời vụ mà còn giảm áp lực cho nguồn nước trong các tháng tiếp theo. Các nhà nông, doanh nghiệp và cơ quan quản lý cần đồng bộ hành động, theo dõi thời tiết và mức nước để tận dụng tối đa từng mét khối nước xả.
Kim Nhuệ
Bạn đã sẵn sàng cho vụ xuân 2026? Hãy chia sẻ kinh nghiệm của mình và theo dõi chúng tôi để cập nhật những thông tin quan trọng nhất về quản lý nước và nông nghiệp.