Nội dung chính
Doanh nghiệp đa quốc gia của Mỹ vừa được miễn thuế tối thiểu toàn cầu theo thỏa thuận mới ký với OECD, tạo ra một bước ngoặt gây tranh cãi trong lĩnh vực thuế quốc tế.
Thỏa thuận miễn thuế tối thiểu toàn cầu của Mỹ
Theo thông báo của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) vào ngày 5/1, gần 150 quốc gia đã đồng thuận về việc cho phép các công ty Mỹ không phải trả mức thuế tối thiểu 15% trên toàn cầu. Quyết định này được đưa ra sau các cuộc đàm phán giữa chính quyền Tổng thống Donald Trump và các thành viên G7.
Những điểm then chốt của thỏa thuận
- Áp dụng cho các công ty có doanh thu từ 750 triệu euro trở lên.
- Mức thuế tối thiểu toàn cầu được đề xuất là 15%.
- Quyết định miễn trừ chỉ áp dụng cho các tập đoàn có trụ sở tại Mỹ.
Toàn thư ký OECD Mathias Cormann mô tả thỏa thuận này là “bước ngoặt trong hợp tác thuế quốc tế”, nhấn mạnh việc giảm độ phức tạp và bảo vệ cơ sở thuế của các quốc gia.
Nguyên nhân và bối cảnh lịch sử
Thuế tối thiểu toàn cầu là sáng kiến của OECD nhằm ngăn chặn cuộc chạy đua giảm thuế và ngăn các tập đoàn đa quốc gia chuyển lợi nhuận sang các “thiên đường thuế” như Bermuda, Quần đảo Cayman. Ý tưởng này được thúc đẩy mạnh mẽ bởi cựu Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen vào năm 2021, nhưng Quốc hội Mỹ chưa từng thông qua luật thực thi.
Vào ngày 20/1/2025, sau khi trở lại Nhà Trắng, ông Trump ký một ghi nhớ tuyên bố thỏa thuận thuế tối thiểu toàn cầu, tuy nhiên theo điều khoản này không có giá trị pháp lý tại Mỹ.
Phản hồi từ cộng đồng quốc tế
Theo AP, việc miễn trừ này làm suy yếu đáng kể mục tiêu ban đầu của thỏa thuận – ngăn các công ty như Apple, Nike dùng các thủ thuật kế toán để tránh thuế. Zorka Milin, Giám đốc chính sách của FACT Coalition, cảnh báo: “Thỏa thuận này có nguy cơ xói mòn gần một thập kỷ tiến bộ toàn cầu về thuế doanh nghiệp, cho phép các công ty Mỹ lớn nhất tiếp tục ghi nhận lợi nhuận tại các thiên đường thuế.”
Quan điểm trong nước Mỹ
Ngược lại, các nghị sĩ Cộng hòa tại Quốc hội Mỹ chào đón thỏa thuận. Chủ tịch Ủy ban Tài chính Thượng viện Mike Crapo và Chủ tịch Ủy ban Thuế Hạ viện Jason Smith cho rằng đây là “cột mốc quan trọng giúp đặt Mỹ lên trên hết và đảo ngược sự nhượng bộ thuế toàn cầu của chính quyền Biden”.
Hệ quả tiềm tàng và những câu hỏi còn lại
Miễn trừ thuế tối thiểu toàn cầu cho doanh nghiệp Mỹ có thể tạo ra ba xu hướng chính:
- Gia tăng lợi nhuận sau thuế cho các tập đoàn lớn, đồng thời làm giảm nguồn thu ngân sách của các quốc gia đang áp dụng mức thuế 15%.
- Khuyến khích các công ty khác tìm cách tái cấu trúc để tận dụng ưu đãi, làm phức tạp thêm môi trường thuế toàn cầu.
- Gây áp lực lên các nền kinh tế đang phụ thuộc vào thuế doanh nghiệp để tài trợ các dịch vụ công cộng.
Liệu thỏa thuận này có thể duy trì được sự cân bằng giữa lợi ích quốc gia và trách nhiệm toàn cầu? Các nhà hoạch định chính sách và nhà đầu tư cần theo dõi sát sao các diễn biến pháp lý trong thời gian tới.
Kết luận
Miễn trừ thuế tối thiểu toàn cầu cho doanh nghiệp Mỹ vừa là “chiến thắng” trong mắt một bộ phận chính trị nội địa, nhưng đồng thời là “bước lùi” đáng lo ngại đối với nỗ lực xây dựng một hệ thống thuế công bằng toàn cầu. Bạn nghĩ sao về quyết định này? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi các phân tích sâu hơn tại trang của chúng tôi.